مصاحبه ها

1393/7/23 چهارشنبه

معاون اجرایی قرارگاه پدافند هوایی تشریح کرد:جزئیات انهدام پهپاد هرمس/ سامانه‌های پدافندی ایران از سیستم‌های روز دنیا پیشرفته‌ترند/ پوشش راداری تمام فضای کشور

معاون قرارگاه پدافند هوایی خاتم‌الانبیاء(ص) گفت: از نظر پوشش هوایی، امروز جای نگرانی نداریم و توان سیستم‌های‌مان چند برابر سیستم‌های موجود در سطح دنیاست و می‌تواند پاسخگوی انواع تهدیدات باشد.

 

به گزارش خبرگزاری دفاع مقدس، بی تردید جایگاه پدافند در هر منازعه‌ای از اهمیت قابل توجهی برخوردار است. دفاع از حریم هوایی، پشتیبانی از نیروهای رزمی، حراست از نقاط استراتژیک، شناسایی پرنده‌های خودی از دشمن و حمایت از نیروی هوایی، همگی از وظایف تعیین‌کننده پدافند هوایی در شرایط صلح و جنگ است و در حقیقت می‌توان گفت عملکرد این نیرو در پیروزی یا شکست یک کشور تأثیر بسزایی دارد.

کشف، شناسایی، رهگیری و انهدام از مؤلفه‌های اصلی پدافند هوایی هستند که هر کدام از این مراحل عملیاتی مختصات ویژه خود را دارند و عملکرد صحیح سامانه‌های پدافندی در هر یک از مراحل مذکور می‌تواند نتیجه مطلوبی را برای کل مجموعه شبکه پدافندی در طول اجرای فرآیند به ارمغان آورد، در همین رابطه خبرگزاری دفاع مقدس گفت‌وگویی را با امیر «شاهرخ شهرام» معاون اجرایی قرارگاه پدافند هوایی خاتم‌الانبیاء(ص) ترتیب دادند، که مشروح آن در ذیل آمده است.

وظیفه پدافند هوایی قبل از انقلاب چه بود؟

**پیش از انقلاب پدافند در دفاع از منافع آمریکا خلاصه می‌شد

با توجه به تعریف عملیاتی که پیش از جنگ و خصوصا قبل از انقلاب اسلامی به‌عنوان دستورالعمل برای یگان‌های پدافندی تدوین شده بود، می‌توان گفت پدافند در آن دوران در دفاع از مراکز اقتصادی خلاصه می‌شد که بخشی از آن با منافع آمریکا مرتبط بود؛ یعنی استفاده از پدافند هوایی تنها در برخی از نقاط، آن هم برای دفاع از منافع آمریکا صورت می‌گرفت.

نقش پدافند هوایی در دوران دفاع مقدس را تبیین فرمایید؟

آغاز جنگ برای پدافند هوایی کشور دوران بسیار سختی را رقم زد و پدافند در همان اوایل جنگ برای مقابله با دشمن کار بسیار بزرگی را انجام داد، زیرا آن دوران مصادف بود با خروج مستشاران غربی از کشور و بحث وابستگی که از لحاظ تجهیزاتی، فنی و عملیاتی در حوزه‌های دفاعی با آن مواجه بودیم.

این جریان باعث شد تا کار دفاع هوایی برای ما در وهله اول سخت و دشوار شود و با یک سری اطلاعات ناقص از سامانه‌های پدافندی، وارد معرکه جنگ با دشمن بعثی شویم که به لحاظ تجهیزاتی و نیروی هوایی از توانمندی لازم برخوردار و از کمک شرق و غرب نیز بهره می‌برد، اما آن غیرت و همیت ایرانی به دشمن این اجازه را نداد که آن چه را بعثی‌ها در ذهن می‌پرورادند، جامه عمل بپوشانند.

با ادامه جنگ این فرآیند رو به رشد چه شکلی به خود می‌گرفت؟

 به مرور هرچه از آغاز جنگ تحمیلی فاصله می‌گرفتیم، نسبت به نقاط ضعف و آن بحث‌های عدم پوشش راداری که در برخی مناطق احساس می‌شد، اشراف بیشتری پیدا کرده و آن نیاز پدافندی که داشتیم با پوشش بهتری اعمال می‌شد.


ادامه جنگ و کشیده شدن دامنه آن به شهرها چه تاثیری بر پدافند و نوع دفاع هوایی داشت؟

**نقش بی بدیل شهید ستاری در پیشرفت‌های پدافندی ایران در دوران جنگ

وقتی که دامنه جنگ به شهرها و مراکز اقتصادی کشیده شد بالطبع دفاع هوایی شکل دیگری به خود گرفت و پدافند مجبور شد از آن لاک دفاع پایگاهی قبل خارج شده و مأموریت تاکتیکی خود را جهت پوشش هوایی مناسب و دفاع از مراکز آغاز کند و از آنجا که یک مأموریت تاکتیکی نیاز به تجهیزات، طرز تفکر، دستوالعمل‌ها و نحوه عملکرد داشت تا یک شبکه یکپارچه پدافندی خیلی قوی ایجاد شود، کار پدافند شکل جدیدی به خود گرفت.

«شهید ستاری» واقعا در این رابطه تلاش وافری از خود نشان داد تا پدافند هوایی بتواند پوشش دفاعی مناسب را ایجاد کرده و در تشخیص جنگنده‌های خودی از هواپیماهای دشمن  تبحر لازم را پیدا کند که این کاری بسیار بزرگ و مؤثر در ایجاد انسجام در ساختار شبکه یکپارچه پدافند هوایی بود.

این روند در مراحل پایانی جنگ چه شکلی به خود گرفته بود؟  

وقتی به مرور زمان، جنگ به روزهای پایانی خود نزدیک می‌شد بحث امنیت شریان‌های اقتصادی کشور مطرح شده، مثلاً جزیره خارک که یکی از مراکز مهم اقتصادی بود و دشمن بعثی می‌خواست به هر ترتیب آن را مورد هدف قرار دهد، اما پدافند با حضور و اقدامی هوشمندانه توانست دشمن را در رسیدن به این هدف ناکام گذارد.

**تغییر در استراتژی هوایی دشمن بعثی در پی عملکرد موفقیت‌آمیز پدافند هوایی

دشمن در طول دفاع مقدس از انواع و اقسام بهترین هواپیماهای رادارزن و موشک‌های مدرن خود استفاده کرد تا شبکه ارتباطی پدافند را قطع کند، اما پدافند با ظرفیت‌هایی که ایجاد کرده بود این اجازه را به دشمن نداد و با انهدام 11 موشک اگزوست (Exocet) آن، اقتدار خود را به منصه ظهور درآورد.

با این وضعیت دشمن دید که باید در استراتژی قبلی خود که در نوع خود مدرن و جدید بود تغییراتی ایجاد کند، زیرا پدافند ایران توانسته بود جنگنده میگ 25 را در قلب کشورش ساقط کند و این باعث شد تا دیگر دشمن نتواند به راحتی از این جنگنده بر فراز آسمان کشورمان استفاده کند.

گفته می‌شود بخش وسیعی از نیروی هوایی عراق در دوران جنگ منهدم شد؛ لطفاً درباره این موضوع توضیح دهید؟

** نیروی هوایی عراق در دوران جنگ دو بار ریکاوری شد

پدافند ایران در دوران دفاع مقدس توانسته بود انواع جنگنده‌های دشمن را اعم از میراژ2000 و میراژ اس 300، سوخو، میگ 25، که از مدرنترین جنگنده‌های روز دنیا بودند را منهدم و نیروی هوایی عراق را با بحران مواجه کند.

انهدام بیش از 300 فروند از هواپیماهای یک کشور در واقع برابر با اضمحلال تجهیزات یک نیرو است. لذا عراق مجدداً تجهیزات نیروی هوایی خود را مدرن کرد و این جریان دو بار در طول جنگ اتفاق افتاد؛ در حالی که ما در تحریم صد درصدی بودیم.

پدافند هوایی که در دوران دفاع مقدس با تحریم مواجه بود نیازهای خود را چگونه رفع می‌کرد؟

پدافند هوایی زمانی توانست خود را به‌خوبی پیدا کند که با فرمان مقام معظم رهبری مبنی بر رفتن به سمت تشکیل جهاد و خودکفایی و تحقیقات، مواجه شد و از همان زمان نیروها به سمت خودکفایی و بومی‌گرایی حرکت کردند.

** تشکیل جهاد و خودکفایی با مأموریت بازسازی و عمردهی به قطعات، گامی مؤثر جهت مقابله با تحریم‌ها

با توجه به اینکه مأموریت‌های پدافند تجهیزات‌محور است، هدف اولیه در طول این فرایند بازسازی و عمردهی به قطعات پدافندی بود، زیرا بخشی از قطعات پس از گذشت مدت زمان مورد نظر باید تعویض و یا سرویس‌دهی می‌شد، لذا در گام اول باید با عمردهی به قطعات، میزان بازدهی را افزایش می‌دادیم. که با تغییراتی که خود مبتکران ما ایجاد کردند به این مهم دست یافتیم. با ادامه این روند کم کم به یک خودباوری و اعتماد به نفس دست یافتیم و باور کردیم که می‌توانیم تجهیزات خود را متناسب با تهدیدات، ساماندهی و مدیریت کنیم.

**اجرای مأموریت‌های پدافند ما را به مرحله ساخت سلاح و سامانه رساند

از این مرحله به بعد با توجه به ماموریتی که پدافند هوایی در سه بخش مراقبت، ممانعت و مقابله برای خود تعریف کرده بود شکل جدیدی به خود گرفت، این سه مأموریت با تجهیزاتی که ایجاد کرده بودیم پس از گذار از دوران جنگ به ما را به مرحله ساخت سلاح و سامانه رساند.

در زمان جنگ فقط به بازسازی، بهینه‌سازی قطعات و سامانه‌ها می‌پرداختیم و هیچ فرصتی برای ساخت و ساز نداشتیم.

 در واقع اینجا متوجه فرمایش حضرت امام(ره) شدیم که فرمودند جنگ برای ما نعمت بود. اگر جنگ نبود شاید این بهینه‌سازی‌ها و بازسازی‌ها و پیشرفت‌ها هیچ‌گاه بوقوع نمی پیوست.

 

درباره روند ارتقای توانمندی‌های دفاع هوایی ایران در دوران بعد از دفاع مقدس توضیح دهید.

**با پشتوانه تجربه دفاع مقدس کار بازتولید و بهینه‌سازی تجهیزات را آغاز کردیم

گام اول ما با کپی‌برداری از تجهیزات موجود شروع شد که بستر آن در دوران دفاع مقدس فراهم شده و به پشتوانه تجربه همان دوران کار بازتولید و بهینه‌سازی تجهیزات را آغاز کردیم؛ یعنی ضمن مهندسی معکوس، تجهیزات را با روش و مدل روز بهینه‌سازی کردیم و با نوآوری و میزان کارایی، میزان بازدهی تجهیزات را ارتقا دادیم.

**سیستم‌های راداری و پدافندی ما به لحاظ کارایی از سیستم‌های روز دنیا قوی‌ترند

شاید ظاهر برخی سامانه‌های ما کمی قدیمی به نظر برسد، اما با تغییراتی که در آن‌ها اعمال شده سیستم پدافندی ما به لحاظ توانمندی چند برابر قوی‌تر از سیستم‌های موجود در سطح دنیاست و می‌تواند پاسخگوی انواع تهدیدات باشد.

ما بعد از جنگ در دوران بازسازی توانستیم تعداد تجهیزات مورد نیاز کشور را توسعه دهیم، به نحوی که از نظر پوشش هوایی امروز جای هیچ نگرانی نداریم که بخواهیم سلاح و سامانه را از بیرون تهیه کنیم، لذا با یک برنامه‌ریزی دقیق توانستیم تجهیزات خود را تا چند برابر توسعه دهیم.

تفاوت سیستم پدافندی ما با سامانه‌ها پدافندی دیگر کشورها را تبیین کنید؟

**امروز جای هیچ نگرانی برای پدافند هوایی کشور وجود ندارد

هر نیروی نظامی متناسب با نوع کارکرد و تهدیدات پیش رو برای خود برنامه‌ریزی‌هایی را جهت به روز‌رسانی و بهینه‌سازی تجهیزات انجام می‌دهد. ما بعد از جنگ و در دوران بازسازی هنگامی که به مرحله بومی‌گرایی رسیدیم توانستیم تعداد تجهیزات پدافندی مورد نیاز کشور را توسعه دهیم؛ به نحوی که کشور صد در صد بتواند از نظر پوشش هوایی و از نظر تجهیزات پدافند زمین به هوا خودکفا و بی نیاز باشد. و بحمدالله  با پیشرفتهایی که در این رابطه داشتیم امروز جای هیچ نیاز و نگرانی نداریم که بخواهیم نیازمند به سلاح یا سامانه خارجی باشیم.

آیا امروز به سطحی از توانمندی رسیده‌‌ایم که بتوانیم تمام نیازهای پدافندی خود را به لحاظ تجهیزاتی تامین کنیم؟

نیاز و خواسته‌های قرارگاه و نیروها از اینکه چه سلاحی و با چه امکانات و مختصاتی نیاز دارند یکطرف قضیه است، و توانمندی نیروهای متخصص و مبتکر ما برای دست یابی و ساخت آن سامانه طرف دیگر آن است، اما آنچه که مهم است، خبرگان و نخبگان دانشگاهی و پیشکسوت ما و همچنین متخصصین عرصه صنعت کشور همگی دست به دست هم داده تا بتوانند تجهیزات مورد نیاز را تولید کنند و الحمدالله به برکت همگرایی و تلاش امروز نیاز و کمبودی در حوزه دفاعی نداریم.

ذخایر تسلیحاتی ما در دوران دفاع مقدس چگونه بود؟

ذخایر تجهیزاتی کشور در زمان جنگ آنقدر کم نبود که ما نتوانیم پاسخگوی تهدیدات باشیم ضمن اینکه نوع استفاده ما از تجهیزات جنگی در مواجه با تحریم ها با آن چیزی که سیستم در اوایل جنگ تعریف کرده بود کلا تفاوت کرده بود، برای مثال در دوران دفاع مقدس تجهیزاتی که مجهز به سیستم ضد راداری نبودند، یعنی تجهیزات لازم را نداشتند تا بتوانند در برابر هدفی که از سیستم ضد راداری برخوردار است اقدام کنند، لذا ما آمدیم و این را تشریح کردیم، و سیستم مورد نیاز را جهت مقابله به مثل ایجاد کردیم.  

**در دوران جنگ سامانه های پدافندی را متناسب با نوع تهدیدات ایجاد می‌کردیم

دشمن وقتی که در مرزها شکست خورد، دامنه جنگ را به شهرها کشاند، و از طرفی این امکان برای ما وجود نداشت که سامانه پدافندی را در شهرها ایجاد کنیم و از طرفی هم وظیفه داشتیم آسمان کشور را از آفت تهدیدات امن نگهداریم، بنابراین با تغییر ماهیت در پدافند ما بحث صرفه جویی در سلاح را در دستورکار خود قرار دادیم و سامانه های موشکی خود را متناسب با نوع تهدیدات شهری به شکل محدودی ایجاد کردیم.

** با حداقل مهمات و موشک پاسخگوی دشمن بعثی بودیم

مثلا اگر استاندارد استفاده از یک سامانه موشکی برای یک تهدید 3 الی 4 موشک است، ما سعی می کردیم با حداقل مهمات مصرفی بتوانیم پاسخگوی تهدیدات باشیم، چون بالاخره ما اطلاع نداشتیم که این تحریم ها و جنگ چقدر به طول می انجامد و با این صرفه جویی کردن توانستیم کار را مدیریت کنیم تا در طول دفاع مقدس نیازی به تجهیزات خارجی نداشته باشیم.

آیا سابقه داشت که سایت راداری ما را در دوران دفاع مقدس مورد اصابت قرار گیرد؟

 نه بحمدالله ما به غیر از سایت سوباشی که بطور ناجوانمردانه و در جریان آتش بس و پذیرش قطعنامه مورد اصابت قرار گرفت. سایت راداری که بخواهد توسط دشمن و در جریان جنگ مورد اصابت قرار بگیرد نداشتیم.

لطفا راجع به این سایت توضیح بیشتری بدهید؟

این سایت در دروان دفاع مقدس عملکرد قابل قبولی از خود به جای گذاشته بود و جالب است که بدانیم چند ساعت قبل از انهدام سایت راداری "سوباشی"، هوشیاری این سایت باعث شد که چند فروند از جنگنده‌های دشمن سرنگون شوند.

**کارکنان شجاع سایت "سوباشی" تا آخرین لحظه ایستادگی کردند

کارکنان دلیر این سایت تا پای جان خود برای حفاظت از این سایت ایستادند، با وجود اینکه تهدید و موشک هواپیمای رادارزن را در فاصله نزدیک به خود می دیدند با این حال تا آخرین لحظات ایستادگی کرده و صحنه را ترک نمی کنند کما اینکه اگر فقط ده الی پانزده متر آنطرف‌تر می رفتند می توانستند در امان باشند، اما تا آخرین لحظه تلاش و ممارست کردند و سنگر را حفظ کردند تا اینکه به شهادت رسیدند همان سایت رادار سوباشی بود و دیگر سایتی مورد هدف قرار نگرفت.

 

ماه گذشته قرارگاه پدافند هوایی از سیستم‌های راداری متعددی رونمایی کرد، که تعدادی از آنها سامانه‌های راداری دو بعدی بودند، لطفا راجع به مختصات این سامانه های جدید توضیحی بدهید؟

**سیستم راداری دوبعدی جهت و فاصله تهدید را برای مقابله سریع در اختیار سامانه پدافندی قرار می‌دهد

برای سامانه‌های راداری چند وظیفه تعریف شده است اول در حوزه کشف مراقبتی، دوم کشف هشدار دهنده، سوم کشف مقابله به مثل، قطعا آن سامانه‌ای که می خواهد فقط هشدار دهنده باشد، در بحث هشدار باید عمل کند، یعنی سامانه بتواند سمت و فاصله تهدید را درک کند، عمدتا اینها با توجه به زمانی که ما در اختیار داریم فاصله زمانی جهت اقدام در برابر تهدید را به ما می دهد، که مثلا در فلان زاویه با این رنج، تهدیدی به سمت ما متصور است، در واقع این حالت یک آمادگی برای ما محسوب می شود، ما با یکسری تجهیزات، کارهایی که باید صورت دهیم شروع به اقدام می کنیم حالا این امکان دارد زمانش برای ما نیم ساعت یا 20 دقیقه باشد.

 لذا با توجه به میزان فاصله تهدید، زمان‌ مقابله متفاوت هست و نوع مقابله هم متغیر است، اینها کارکرد سامانه های دو بعدی ما هستند، که از دوجهت مختصات لازم را جهت مقابله با تهدید به ما می دهند.

**سامانه های سه بعدی، ضمن جهت و فاصله میزان ارتفاع تهدید را هم به سیستم پدافندی ارائه می‌کند

اما سامانه های سه بعدی ها علاوه بر برد و سمت و جهت تهدید، میزان ارتفاع آنرا هم به ما می دهد، ارتفاع از این جهت برای ما مهم است که بتوانیم سامانه دفاعی که متناسب با تهدید است را تعبیه کنیم و اینکه یک تهدید در ارتفاع پست، متوسط و یا بلند باشد را تشخیص داده و متناسب با آن عملیات پدافندی صورت می گیرد.

یا اینکه یک هواپیمای که در اختیار پدافند هست را به آن ارتفاع ببریم و جنگنده متخاصم را مورد هدف قرار دهیم.

سامانه پدافندی دیگر کشورها به چه شکل هست آیا آنها هم مثل ما از این سیستم‌ها استفاده می کنند؟

**سیستم های پدافندی دیگر کشورها شاید به اندازه ما درگیر مسائل رزمی نباشند

کشورها معمولا با توجه به تهدیدات پیشرو و متصور، آرایش دفاعی به خود می‌گیرند، شاید در بسیاری از کشورهای جهان سیستم‌های پدافندی همچون ایران عمل نکنند. زیرا آنها فقط یک بحث مراقبتی دارند و شاید خیلی خود را درگیر مسائل رزمی با دشمن نکنند، اما کشور ما بواسطه شرایط ویژه‌ای که دارد و اینکه دشمن و تهدید را در هر لحظه باید احساس کند تا ناگهان دچار غافلگیری نشود.

**برای جلوگیری از اصل غافلگیری همواره باید دشمن را احساس کنیم

یقینا اگر غافلگیری در روزهای آغاز جنگ صورت نمی گرفت جنگ ما شکل دیگری به خود می گرفت بنابراین وضعیت کشور ما با کشورهای دیگر متفاوت هست، البته باید گفت وضعیت آمادگی امنیتی امروز ما با دوران دفاع مقدس در حوزه پدافند هوایی خیلی هم تغییر نکرده و هنوز هم نیروها با تمام توان بحث پدافند را بطور جدی اجرا می کنند، اما در کشورهای دیگر پس از اینکه جنگ تمام بشود دیگر مثل زمان جنگ بحث پدافند دنبال نمی شود و یک استراحتی به نیروهایشان می دهند.

آیا ما با توجه به تهدیدات سیستم پدافندی کشور ما همواره در حال آماده باش قرار دارد؟

**هیچ پست پدافندی مغفول نمی‌ماند

البته اینکه بگوییم ما همواره در حالت آماده باش هستیم را بمعنای خاص نظامی آن قابل پذیرش نمی دانم، اما منظور به مفهوم عام است یعنی بطور عام ما همواره در حالت آماده باش هستیم و همیشه یک درصدی از نیروها وضعیت متناسب با وضعیت منطقه را برای دفاع هوایی و اجرای پدافند رصد می کنند و هیچگاه پست های پدافندی مغفول نمی ماند.

نقاط تحت پوشش پدافندی ما در حال حاضر چند نقطه است؟

ما در نقاط تحت پوشش دو مفهوم داریم یکی پوشش کشف هست و یکی پوشش زمین به هوا و درگیری است، ما قطعا در نقاط کویری مثل کویری لوت ، نیازی به ایجاد یک سامانه موشکی نداریم، اما سامانه های خود را به نوعی آرایش می دهیم که اگر تهدیدی خواست از آن منطقه عبور بکند بالاخره در چنگال سامانه ای ما در معرض درگیری و انهدام قرار بگیرد.

**سامانه های راداری فراتر از مرزهای کشور را پوشش می‌دهند و نوع چینش سامانه‌های پدافندی تهدیدات دشمن را در دام آتشین خود قرار می‌دهد

اما در حوزه کشف حتی یک سانتیمتر از فضای کشور نباید با خلاء مواجه باشد یعنی پوشش سامانه های ترسیمی باید سراسر کشور و حتی فراتر از آن را پوشش دهد. به نحوی که بتوان از دوردست‌ها تهدید را رصد کرده ونسبت به آن اقدامات لازم را تمهید نمود، بنابراین به لحاظ کشف باید یک پوشش کامل فضای کشور را فراگرفته باشد و در بحث آتش و درگیری آن جاهایی که دشمن بخواهد حضور پیدا بکند ما تجهیزات متناسب را آماده داریم.

در مجموع چند نقطه می شوند؟

ما چیزی حدود 3500 نقطه پدافندی داریم، که حجم نیروها و تجهیزات در این نقاط متفاوت است و تمامی مراکز حساس و حیاتی ما دراین حوزه ها پوشیده شده و این نقاط روز به روز در حال ارتقا هست و طبق آخرین اطلاعاتی که بدست آمده است بیش از 5000 هزار نقطه را در دستور کار قرار دادیم که به زودی مورد پوشش سامانه ای قرار گیرند.

این برنامه ریزی چند ساله است؟

برنامه ریزی با توجه به نیاز کشور طبق سند چشم انداز بیست ساله نظام و همچنین برنامه ششم مجموعه قرارگاه در دستور کار قرار دارد.

از آنجا که پرنده هایی که از آسمان  کشور قصد عبور دارند باید طرح پروازی خود را اعلام کنند، اگر این کد را ندهند چه برخوردی با آنان صورت می گیرد؟

همانطوری که مطلع هستید فضای کشور ایران براساس تفاهم و قراردادهای بین‌المللی توسط هواپیماهای ترانزیتی بعضا کریدورهایی را در اختیار هواپیماها دیگر قرار می دهد که با هماهنگی و احراز هویت از فضای کشور ما عبور کنند.
این ترانزیت و عبور و مرور چند کیلومتر مانده به مرز کشور توسط خلبان هواپیما اعلام می شود، بدین ترتیب که خلبان موظف هست کد شناسایی خود را به رادار پدافند هوایی که در حال کنترل آن قسمت هست بر روی فرکانس خاصی اعلام کند، مثلا اعلام کند من پرواز شماره فلان هستم و از کشور الف به کشور ب می روم و تا چند لحظه دیگر می خواهم از فضای کشور شما عبور کنم، مجوز عبور می خواهم، پدافند هوایی با توجه به اینکه هواپیما را بر صحفه راداری خود می بیند، آنرا با برنامه پروازی مطابقت می دهد و پس از احراز هویت هواپیما می تواند ورود پیدا بکند در کریدور مربوطه با سقف پروازی که برایش در نظر گرفته شده است در یافت کند.

پدافند هوایی از این لحظه به بعد بر حرکت این هواپیما نظارت می کند تا از کریدور مربوطه خارج نشود، و این مراقبت تا زمانیکه هواپیما از کشور خارج نشود بطور مداوم تحت نظارت و کنترل شبکه یکپارچه پدافند هوایی ادامه دارد.

**با هواپیماهای متخلف پس از دریافت دو اخطار برخورد تاکتیکی صورت می‌گیرد

و اگر این هواپیما مجوز ورود نگیرد با اخطار مواجه می شود، بعد از دریافت دو اخطار اگر باز هم توجه نکند و به راه خود ادامه دهد، ما مقابله تاکتیکی را در دستور کار قرار می دهیم یعنی دو دقیقه زمان دارد که یا برگردد، یا اینکه متقاعد به فرود در نزدیکترین فرودگاه شود و اگر هواپیمای متخلف بخواهد با این تاکتیک مقابله کند دشمن بودنش برای ما مسجل می شود و طبق قوانین موجود بین‌المللی مجاز هستیم هواپیما را سرنگون بکنیم یعنی انهدام آخرین مرحله کار است.

 

 

نحوه برخورد سامانه یکپارچه پدافند هوایی کشور با پرنده‌های بدون سرنشین چگونه است؟

**هواپیمای بدون سرنشین(پهپادها) مجوز ورود به داخل کشور را ندارد و باید به سرعت منهدم شوند

قطعا هواپیمای بدون سرنشین مجوزی برای ورود به داخل کشور نخواهد داشت و مسلما اگر برای ما محرز شود هواپیمایی بدون بدون سرنشین است دستور برای مقابله با اینگونه موارد انهدام است، منتهی مسئله‌ای که در اینجا مطرح است چطور و در کجا باید آنرا منهدم کرد، آیا این پهپاد را در آسمان شهر بزنیم یا بر فراز یک مرکز حساس؟! این بستگی به درایت آن شبکه یکپارچه پدافند هوایی دارد که بتواند تهدید را به چه نحوی و در کجا به دام بیندازد، چراکه باید جایی را برای انهدام در نظر گرفت که ضرر آن متوجه منافع ملی نشود.

بنابراین با توجه به تدبیری که اتخاذ می شود در بهترین زمان و در بهترین مکان با حداقل تیر مصرفی با آنها مقابله می کنیم.

یعنی به محض ورود اینگونه هواپیماها سیستم پدافندی به سرعت موظف به مقابله به مثل هست؟

در واقع اول شناسایی می کنیم و بعد از شکل گیری دستور مقابله، با چه سیستم سلاحی و در کجا و در چه زمان مطرح می شود و سپس با در نظر گرفتن شرایط مذکور شلیک صورت می گیرد.

مرقوم به صرفه ترین نوع سلاح متناسب با شرایط زمانی و مکانی بکار گرفته می شود به گونه ای که خود هدف برای ما آسیب رسان نشود.

پس طبق قاعده پهپاد هرمس اسرائیلی باید به سرعت و نزدیک به مرز سرنگون می‌شد!؟

ببینید امروز در کشور ما در روز فقط در یک کریدور هوایی چیزی بالغ بر هزار پرواز صورت می‌گیرد، حالا شما ببینید با این وضعیت اگر ما یک اشتباه در محاسباتمان بکنیم امکان دارد فاجعه ای به بار آید و خدایی ناکرده یک هواپیمای مسافربری مورد هدف قرار گیرد لذا باید با جمع بندی اطلاعات و شناسایی صحیح و انسجام کامل مرحله به دام انداختن و شلیک صورت پذیرد. پس باید این احتمال را بدهیم شاید این موشک به هواپیمای متخاصم نخورد و آنرا رد کرد آنوقت اگر پرندهای دیگر در آن لاین پروازی در حال عبور باشد منهدم می شود لذا دقت در رهگیری تشخیص شناسایی و انهدام بسیار مهم و حیاتی است، و در رابطه با انهدام پهپاد هرمس هم این قاعده مطرح بود.

با توجه به تحولات منطقه و بخصوص ناامن شدن کشور اوکراین چقدر حجم کاری شما افزایش پیدا کرد؟

**پدافند هوایی ایران همواره در کمک رسانی به هواپیماهایی که دچار نقص فنی شده اند پیشتاز بوده است

پدافند هوایی یک رسالتی دفاعی و امنیتی دارد که درقبال آن اعمال وظیفه می کند، اما علاوه بر آن در کمک به سیستم هوانوردی جهان خود را مسئول می داند اینکه اگر هواپیمایی به هر نحوی صدای ما را نگرفت و متوجه اخطار ما نشد و یا از محلی آمد که نباید ورود می کرد و اگر کمکی از پدافند خواست، ما خود را ملزم به کمک رسانی به آن هواپیما می دانیم.

و البته بارها و بارها این اتفاق حادث شده و هواپیماهایی که نقص فنی پیدا می کنند و مسیر شان را نمی توانند ادامه بدهند و باید از مسیر دیگری وارد بشوند و یا هواپیماهایی که حامل بیمار هستند و یا اینکه با شرایط جوی نامناسبی مواجه شده اند... و باید از آن عبور بکنند با هماهنگی  به این هواپیماها کمک می کنیم تا از قسمت خطر عبور موفقی داشته باشند منتهی این کمک هم به هر نحو و در هر شرایطی نیست یعنی اگر مورد مشکوک باشد و یا بخواهد به مراکز حساس ما نزدیک بشود اینجا مسئله امنیت برای ما ارجحیت دارد.

برای مثال کریدوری که سال گذشته بطور میانگین 450 پرواز روزانه را داشت به هزار پرواز در روز می رسد بالطبع بیانگر میزان افزایش دو برابری در فضای کشور هستیم. و این کار را برای شبکه یکپارچه پدافند کشور با هجم وسیع انجام می دهد.

آیا نگهداشتن و اخطار هواپیماهایی که طرح پروازی خود را خود را اعلام نمی کنند، در روابط دیپلماتیک با آن کشور تاثیر منفی نمی گذارد؟

مسئولین همه کشورها می دانند که راستی آزمایی درباره ورود و خروج هواپیماهایی که بدون هماهنگی اولیه قصد ورود به فضای کشور دیگر را دارند حق مسلم حوزه دفاعی هر کشور است تا از حضور بدون شائبه و صحت پروازی آن هواپیما آگاهی یابد. پس اگر هواپیمای کشور ما هم بخواهد از مرز هوایی کشور دیگری بدون رعایت قوانین بین المللی عبور کند، کشور میزبان هم حق نشاندن آنرا دارد، و قطعا سیاستمداران و  نظامیان ما از این بابت ناراحت نمی شوند چراکه ناهماهنگی هوانوردی باعث این جریان شده است.

لذا برای ما هیچ فرقی نمی‌کند که چه کسی یا شخصیتی در این هواپیما حاضر است و به این وسیله نمی‌توان ایجاد مصونیت کرد و خلبانان هواپیماهای مختلف طبق قراردادهای بین‌المللی موظف است صرف‌نظر از این که چه مقام سیاسی یا نظامی را حمل می‌کنند،  طرح و کد پروازی خود را به پدافند دیگر کشورهای محل عبور اعلام کند.

 
 
امتیاز دهی